MAS GIHINGUSGAN sa Bohol ang kalihukan taliwa sa kahadlok sa novel coronavirus (nCoV) bisag temporaryo nang gidili nga makasud sa Pilipinas ang mga Insik ug langyawng turista nga gikan o miagi sa Tsina—ug Hong Kong ug Macau nga mga Chinese administrative region.

Nagtokaw ang kagamhanang probinsiyal uban ang Department of Health (DOH), mga tambalalan, tinugyanan sa pantalan, tugpahanan ug ubang ahensiya, sektor sa industriya, ug bisan simbahan.

Sila kanunayng nagkonsultahay sa nagpadayong pagpatuman sa mga preventive o precautionary measure, border surveillance, entry point control, case management, contact tracing ug ubang protocol.

Ang probinsiya nagsabwag og mga basahon sa kabaranggayan alang sa tukmang kasayoran ug edukasyon sa katawhan kalabot sa coronavirus ug paglikay di lang niini apan sa ubang sakit.

Bisag gidili na ang pagsud sa nasud sa mga Insik ug ubang langyaw nga gikan o miagi sa Tsina, buot ni Gob. Arthur Yap nga pirmeng magbantay ang mga health worker ug tagdumala ug kawani sa mga hotel sa kondisyon sa ilang mga turista/guest.

Ang mga nurse ug technical health worker padayon usab nga
gipa-monitor sa Bohol Panglao International Airport ug mga pantalan.

Kuhaan gihapon og health declaration ang tanang mosud sa Bohol agi sa tugpahanan ug pantalan, sumala ni Dr. Yul Lopez, tigpamaba sa Inter-Agency Technical Working Group (TWG) on Emerging and Re-emerging Infectious Diseases.

KAGAW SA INTRIGA UG KASINA

Matud sa pipila ka sektor, adunay grupo sa mga propagandista sa pulitika nga malisyosong nangintriga aron ilaron ang katawhan nga way gibuhat ang probinsiya.

Ang maong pundok maoy way gitampong lihuk ning krusyal nga panahon.

Ang ilang nabatasan nga pangintriga ug pagsabwag og fake news sukad sa eleksyon usa ka sakit nga, sama sa novel coronavirus, pangitaan pa sab og tambal.

WORKING GROUP GIMUGNA DAYON

Niadtong Enero 22, gimugna ni Bise Gob. Rene Relampagos, kinsa maoy acting governor, ang TWG aron ipahiluna ang sistema ug kalihukan batok sa pagsud sa nCoV ug labing tukmang pag-atiman sa unsa mang kaso.

Gimugna ang Incident Management Team (IMT) uban ang Provincial Health Office (PHO) Technical Staff ug DOH Regional Epidemiological Surveillance Unit (RESU), ug koordinasyon sa Gov. Celestino Gallares Memorial Hospital.

Napahiluna pod mismo ang Provincial Epidemiological Surveillance Unit (PESU).

Duha dayon ka suspected case, pulos Chinese national, ang gi-manage basi sa mga protocol ug nagnegatibo. Dunay bag-ong suspek o patient under investigation (PUI), kinsa gipailawom usab sa tukmang proseso.

TaRSIER HOTLINE

Gitutokan ang tanang puwerto (ports of entry) sa Bohol sama sa Panglao airport diin adunay thermal scanner ug mga biosecurity officer, ug mga pantalan diin sab gipatuman ang screening protocol, apil sa tahas ang shipping industry.

Bisan ang mga hotel, resort ug pension house makataho dayon kon dunay symptomatic case sa ilang guest pinaagi sa TaRSIER 117 Hotline—Smart, 0949-795-5530; Globe, 0917-510-1490; ug Telepono, 038-117.

HOSPITAL ANDAM

Pinaagi sa DOH, andam ang mga isolation ward sa Gallares Hospital sa syudad sa Tagbilaran ug Don Emilio del Valle Hospital sa Ubay para sa mga patient under investigation (PUI) o suspek sa coronavirus.

Niadtong Enero 31, nagtagbo ang TWG pinangunahan ni Relampagos—ug ning higayona uban ang sektor sa turismo ug media—aron mapasabot ang isyo sa nCoV ug dugang pang health advisory.

Gipadayon ang lapad nga information-education-communication (IEC) campaign aron tukmang magiyahan ang katawhan gikan sa wa kinahanglanang pagkatarantar tungod sa kakuwang sa kasayoran o sayop nga pagsabot sa isyo. (Ven rebo Arigo)