ADUNAY sobra sa P102 milyones nga gibuhat si Gob. Arthur Yap ug ubang lider sa Bohol nga hilom ug inanayng nakabenepisyo pag-ayo sa mga Bol-anon.

Kini katumbas sa ni-os-os nga presyo’s kuryenteng nahimuslan sa mga konsumidor sa Bohol sukad sa Agosto-Septembre sa niaging tuig tungod sa lihok sa kadagkuan sa probinsiya.

Ang kantidad maoy refund nga inanayng giuli sa operator sa Wholesale Electricity Spot Market (WESM) ngadto sa tulo ka mga distribution utility (DU) sa Bohol—Boheco I ug II ug Bohol Light.

Ang refund gipasa sa mga DU ngadto sa ilang mga konsumidor pinaagi sa pag-offset o pagpakang niini ngadto sa binuwang bayronon sa kuryente.

Kini nasinati sa mga konsumidor pinaagi sa pagpa-os-os sa mga DU sa presyo sa ilang elektrisidad matag kilowatthour (kwh).

NGANONG NAAY REFUND?

Nasayop ang formula sa Philippine Electricity Market Corporation-Market Operator (PEMC-MO) sa net settlement surplus (NSS) nga niresulta sa sobrang gikolekta niini gikan sa mga DU sukad sa Hunyo 2018 hangtud Mayo 2019.

Tungod niini, dili makatarunganon nga niborot—ug nidoble pa gani—ang electric bill sa mga konsumidor ilabina sa pag-abot sa Mayo sa niaging tuig.

Ang PEMC maoy nagdumala kaniadto sa WESM, nga karon gi-manage na sa Independent Electricity Market Operators of the Philippines (IEMOP).

UNSA MAN DIAY GIHIMO NILANG YAP?

Nakig-atubang ang bag-ong gobernador niadtong higayona nga si Yap ug Kong. Edgar Chatto sa Energy Regulatory Commission (ERC) sa kaulohan.

Ilang gidala ang reklamo sa mga konsumidor nga gipaagi pod sa media ug ang reklamo mismo sa tulo ka mga DU sa Bohol.

Nag-alayon sila si Yap, Chatto, Boheco I General Manager (GM) Dino Nicolas Roxas, BOHECO II GM Eugene Tan ug Bohol Water GM Ely Signe uban ang suporta sa Sangguniang Panlalawigan ubos ni Bise Gob. Rene Relampagos.

Didto nabisto nga nikabat og P102.133 milyones ang NSS allocation nga napuno na nuon sa gikolekta sa PEMC-MO-WESM gikan sa mga DU imbes kini i-deduct o iiban sa obligasyon sa mga DU.

Ang sayop nadiskubre sa pakig-atubang nilang Yap sa kadagkuan sa ERC, PEMC-MO, IEMOP, Department of Energy, National Grid Corp. of the Philippines ug uban pa sa Hulyo sa niaging tuig.

Ang refundable amount ngadto sa Boheco I nikabat og P46.670 milyones; Boheco II, P27.866 milyones; ug Bohol Light, P27.596 milyones.

AKSYON DAYON

Human sa maong dinaliang tigom sa ERC,nimando ang ahensiya ngadto sa PEMC-MO sa pagpatuman sa saktong rate adjustment sa NSS ngadto sa mga DU sugod sa billing sa Hulyo sa niaging tuig.

Niresulta kini sapag-refund ngadto sa mga DU, nga ni-offset o nipakang pod niini ngadto sa binuwang bayronon sa mga konsumidor pinaagi sa pagpakunhod sa ilang power rate.

Matud ni Roxas sa Boheco I, makwenta ang average rate reduction basi sa tanan nilang energy sale sukad sa pagsugod sa refund sa Septembre sa niaging tuig.

“Dili parehas ang refund amount kada buwan gikan sa IEMOP nga mao nay nagdumala sa WESM ug gamay nalang hinuon ang balance para i-refund,” dugang niyang pasabot ngadto ning tagsulat. Sa iyang suwat kang Yap sa Pebrero 14 ning tuiga, nipahibawo si ERC Chairperson/Chief Executive Officer Agnes VST Devanadera nga sa Nobembre sa niaging tuig niabot na’g 97% ang total NSS refund ngadto sa tulo ka mga DU.Sa Bohol Light, pananglitan, ang inanayng refund na-offset ra pod ngadto sa binuwang billing sa mga konsumidor sa kuryente, matud ni Signe sa interbyu sa DYRD.

TIBUOK NASUD MIBENEPISYO SA BOL-ANONG LIHOK

Tungod sa nasakpang sayop human sa pagbarug nilang Yap ug Chatto sa ERC, nakabenepisyo hangtud ang mga konsumidor og elektrisidad sa ubang DU sa nasud nga “nabiktima” usab.

Apil ang ubang apektadong DU ug lain pang mga WESM trading participant sa nasud, ang refundable tungod sa sayop nga NSS allocation formula nikabatog P1.9 bilyones, sumalasa ERC.

Sa iyang Pebrero 14 nga suwat kang Yap, subling giila ni Devanadera ang nahimo sa mga Bol-anong lider: “The coordination meeting steered the discovery of the erroneous implementation by the PEMC-MO of the formula for the NSS which resulted to the wrongful allocation of NSS across distribution utilities.”

“Having acted upon the matter, we wish to thank you for your vigilance regarding the problem you had brought to our attention for it is not only the Bohol power consumers who benefitted out of this but the entire Filipino people,” matud sa hepe sa ERC ngadto sa gobernador.